Có nên học cao học: bốn câu hỏi trả lời trước khi tính tiếp

Đây là câu hỏi được đặt ra nhiều nhất, và nó không có câu trả lời chung.

Nhưng nó tách được thành bốn câu hỏi nhỏ hơn mà bạn tự trả lời được — và bốn câu đó quyết định gần như toàn bộ.

Câu một: bạn cần nó để làm gì

• Viết ra mục đích cụ thể, không phải nói chung là để phát triển bản thân.
• Nếu là yêu cầu bắt buộc cho một vị trí — việc tính toán đơn giản, hãy kiểm tra yêu cầu đó có thật không.
• Nếu là để chuyển hướng — hỏi người trong ngành mới xem bằng cấp có phải là thứ họ cần không.
• Nếu là để làm tốt hơn việc đang làm — kiểm tra xem một khoá chuyên môn ngắn có đủ không.
• Nếu không viết nổi một mục đích cụ thể, đó là thông tin quan trọng — hãy làm rõ trước khi bỏ ra hai năm.

Câu hai: bạn có bao nhiêu giờ mỗi tuần

• Ghi lại một tuần thật trước khi ước lượng — kết quả thường khác hẳn dự đoán.
• Hỏi chương trình yêu cầu bao nhiêu giờ tự học.
• Đối chiếu hai con số.
• Nếu thiếu, phải cắt thứ gì đó — và biết trước sẽ cắt gì.
• Đây là yếu tố dự báo việc bỏ dở tốt hơn mọi yếu tố khác.

Câu ba: bạn trả được không, tính đủ

• Học phí trọn khoá, không chỉ khoản kỳ đầu.
• Các khoản ngoài học phí — tài liệu, lệ phí thi, phí bảo vệ, phí cấp bằng.
• Chi phí đi lại và lưu trú nếu chương trình có đợt phải có mặt.
• Số ngày nghỉ phép phải dùng.
• Dừng giữa chừng vì tiền là tình huống tệ nhất — mất tiền mà không có bằng.

Câu bốn: hoàn cảnh có cho phép không

• Gia đình có việc lớn trong hai năm tới không — chuyển nhà, con nhỏ, người thân đau ốm.
• Công việc có giai đoạn cao điểm dài không, và nó rơi vào lúc nào.
• Người thân có ủng hộ không — bạn sẽ cần họ gánh phần việc của mình.
• Nếu câu trả lời là chưa, hoãn một năm rẻ hơn bỏ dở.

Các lý do tốt

• Vị trí bạn muốn có yêu cầu bằng cấp và bạn đã xác minh điều đó.
• Bạn cần kiến thức hoặc phương pháp cụ thể cho công việc.
• Bạn muốn học tiếp lên bậc cao hơn và đây là bước bắt buộc.
• Bạn có một vấn đề thực tiễn muốn nghiên cứu sâu.
• Bạn muốn chuyển ngành và đã kiểm tra đây là con đường phù hợp.

Các lý do yếu

• Vì người khác cũng học — hoàn cảnh mỗi người khác nhau.
• Vì chưa biết làm gì tiếp — hai năm là quãng dài để chờ nghĩ ra.
• Vì nghĩ nó tự mang lại thăng tiến — bằng cấp mở cửa, nó không tự đưa bạn qua cửa.
• Vì áp lực từ gia đình — bạn là người bỏ ra hai năm.
• Vì đang chán công việc hiện tại — đổi việc rẻ hơn nhiều và nhanh hơn nhiều.

Những phương án thay thế

• Chứng chỉ chuyên môn — nhiều ngành coi trọng hơn một bằng cấp nữa.
• Khoá ngắn về đúng kỹ năng bạn thiếu — rẻ hơn và nhanh hơn nhiều.
• Học một phần rồi quyết — một số chương trình có lối vào theo học phần.
• Tự học có hệ thống nếu mục đích là kiến thức chứ không phải bằng.
• Hoãn một năm và chuẩn bị — về tài chính, thời gian, hoặc nền tảng.

Nếu bạn quyết định học

• Xác minh tính hợp lệ trước khi nộp tiền — cơ sở, chương trình, và nơi bạn sẽ dùng bằng.
• So sánh vài chương trình bằng cùng một bộ câu hỏi.
• Viết ra lý do của bạn và cất lại — bạn sẽ cần đọc lại nó.
• Nói với gia đình và cấp trên trước khi nhập học.
• Bắt đầu với ít môn ở kỳ đầu.

Một điều đáng nhớ

Câu hỏi hữu ích không phải học cao học có tốt không — nó gần như luôn tốt về mặt trừu tượng.

Câu hỏi hữu ích là: với mục đích cụ thể của tôi, đây có phải cách rẻ nhất và nhanh nhất để đạt được không? Nhiều khi câu trả lời là có. Nhiều khi không, và biết điều đó sớm là tiết kiệm lớn.

Câu hỏi thường gặp